Deze Yūsoku Dairibina ‘Keifuku’ is vervaardigd door Kyoto Shimazu, een gerenommeerde maker van Kyō-ningyō die in 1833, tijdens het vierde jaar van de Tenpō-periode, werd opgericht.
De opstelling bestaat uit twee keizerlijke hina-poppen: een mannelijke en een vrouwelijke figuur die de keizer en keizerin voorstellen. Een dergelijke tweedelige opstelling wordt een shinnō-kazari genoemd en geldt als de meest fundamentele vorm van een hina-opstelling. Omdat de aandacht volledig op de twee hoofdfiguren ligt, zijn vooral de gezichtsuitdrukking, de kleding en de verfijning van de afwerking bepalend voor de kwaliteit.
Yūsoku en de Japanse hoftraditie
De aanduiding yūsoku verwijst naar yūsoku kojitsu: het geheel van traditionele voorschriften rond kleding, ceremonies en attributen van het Japanse keizerlijke hof. Yūsoku-bina worden vervaardigd met bijzondere aandacht voor deze historische hoftradities.
Ook de kleding van deze poppen weerspiegelt dit uitgangspunt. Op het houten naamplaatje staat:
Mon’yō Karahana-mon Nishiki Utsushi Shōsō-in-zō
Dit geeft aan dat het decoratieve textielpatroon is gebaseerd op een karahana-mon-nishiki, een klassiek brokaatmotief waarvan een historisch voorbeeld wordt bewaard in de Shōsō-in in Nara. De rijk geweven stoffen, gelaagde gewaden en zorgvuldig gekozen kleuren verlenen de figuren de elegantie en waardigheid van de Japanse hofcultuur.
Kyoto Shimazu en de makersnaam Hōsen
Kyoto Shimazu zet sinds de oprichting in 1833 de traditionele poppencultuur van Kyoto voort. Het atelier vervaardigde onder meer yūsoku-bina, hina-poppen en Ichimatsu-poppen en wordt gewaardeerd als een vertegenwoordiger van het traditionele Japanse poppenambacht.
Op de tomobako staat Hōsen-saku, terwijl het houten naamplaatje de vermelding Kyoto Shimazu Hōsen kanshū draagt. Hōsen is een binnen Kyoto Shimazu overgeleverde makersnaam die door opeenvolgende poppenmakers werd gebruikt. Deze vermeldingen verbinden de opstelling rechtstreeks met de traditie en werkwijze van het atelier.
Groot hachiban-formaat
Op het naamplaatje staat tevens Shinnō Hachiban. Hachiban is een traditionele maataanduiding voor hina-poppen. Deze figuren zijn groter dan veel tegenwoordig aangeboden keizerlijke poppen en hebben daardoor een opvallende aanwezigheid.
Het grotere formaat maakt het mogelijk de fijne gezichtskenmerken, het hoofdtooiwerk, de gelaagde kleding en de geweven motieven goed te bewonderen. Vooral de breed uitwaaierende gewaden van de vrouwelijke pop en de statige hofkleding van de mannelijke figuur komen hierdoor bijzonder goed tot hun recht.
Keifuku – vreugde en voorspoed
De titel Keifuku combineert de begrippen kei, in de betekenis van vreugde of felicitatie, en fuku, dat geluk en voorspoed betekent. De naam verwoordt de wens dat het leven van het meisje voor wie de poppen werden bestemd, gezegend zal zijn met geluk.
Hina-poppen worden in Japan traditioneel opgesteld tijdens Hinamatsuri, het Perzikfeest op 3 maart. Tijdens deze viering wordt gebeden voor de gezonde groei en het geluk van meisjes. Een hina-opstelling wordt vaak door ouders of grootouders geschonken rond het eerste Hinamatsuri na de geboorte en kan vervolgens generaties lang binnen de familie worden bewaard.
Op de meegeleverde muziekdoos staat een geboortedatum van 10 augustus 1992, overeenkomend met Heisei 4. Op basis hiervan wordt aangenomen dat de opstelling rond het eerste Perzikfeest van 1993 werd besteld.
Complete opstelling met documentatie
Bij de poppen behoren verschillende oorspronkelijke en aanvullende toebehoren:
- tomobako met opschriften;
- houten naamplaatje;
- shō of certificaat van het werk;
- muziekdoos met de melodie van het Japanse kinderlied Ureshii Hinamatsuri;
- poppenaccessoires;
- mottenwerend middel voor poppen;
- rode mōsen van 90 × 60 cm.
De positie van hina-poppen kan per regio en historische periode verschillen. Op de productfoto’s zijn de figuren opgesteld volgens de tegenwoordig veelgebruikte indeling, met de mannelijke pop links en de vrouwelijke pop rechts vanuit het gezichtspunt van de toeschouwer.
Afmetingen en gewicht
Tono – mannelijke pop
Circa 31,5 × 18 × 30 cm
Gewicht: circa 502 gram
Hime – vrouwelijke pop
Circa 21 × 30 × 40 cm
Gewicht: circa 744 gram
Mōsen
Circa 90 × 60 cm
Gewicht: circa 151 gram
Afmetingen inclusief toebehoren en verpakking
Circa 47 × 42,5 × 26,5 cm
Totaalgewicht
Circa 5.200 gram
Productspecificaties
Voorwerp: Hina-ningyō – dairibina / shinnō-kazari
Titel: Yūsoku Dairibina ‘Keifuku’
Japanse titel: 有職 内裏雛「慶福」京都島津・豊泉作
Maker: Kyoto Shimazu – Hōsen
Periode: Heisei-periode
Geschatte datering: Circa 1993
Land van herkomst: Japan
Materialen: Hout, bamboe, textiel, gofun, papier en metaal
Uitvoering: Traditioneel vervaardigde geklede Japanse poppen
Markeringen: Opschriften en zegels op tomobako, certificaat en naamplaatje
Toebehoren: Tomobako, naamplaatje, certificaat, muziekdoos, poppenaccessoires, mottenwerend middel en mōsen
Staat: Goede gebruikte staat met bij de leeftijd passende gebruiks- en ouderdomssporen. Bekijk de foto’s zorgvuldig voor een volledig beeld van de conditie en de meegeleverde onderdelen.
