Dit elegante Temotobako (手許箱) is vervaardigd door het beroemde Kyoto-lakatelier Zohiko (象彦), één van de oudste en meest gerenommeerde lakwerkhuizen van Japan. Opgericht in 1661 staat Zohiko wereldwijd bekend om zijn uitzonderlijke vakmanschap en de voortdurende voortzetting van de klassieke Kyoto-lakwerktraditie.
Het object is uitgevoerd in diepzwarte urushi-lak en gedecoreerd met een uiterst verfijnd maki-e-motief van de Tsuyukusa (露草), de Japanse dagbloem. De subtiele gouden en roodbruine lijnen lijken over het zwarte oppervlak te zweven en creëren een bijzonder ingetogen, bijna poëtische compositie. Het minimalistische ontwerp is kenmerkend voor de verfijnde esthetiek van Kyoto.
De Tsuyukusa, die slechts één ochtend bloeit voordat haar bloemen verwelken, is al eeuwenlang een geliefd motief binnen de Japanse kunst. Zij symboliseert de vergankelijkheid van het leven (mono no aware), zuiverheid, bescheidenheid en het voortdurend veranderen van de seizoenen. Juist deze ingetogen symboliek maakt het motief bijzonder passend binnen de Japanse theecultuur en traditionele lakkunst.
Het temotobako werd vervaardigd tijdens de periode van de negende generatie Nishimura Hikobe, die vanaf 1965 leiding gaf aan Zohiko. Onder zijn leiding combineerde het atelier eeuwenoude technieken met hoogwaardige restauratieprojecten voor belangrijke culturele schatten. Hij was onder meer verantwoordelijk voor het lakwerk van de troon in het nieuwe Keizerlijk Paleis en werkte mee aan de vervaardiging van heilige objecten voor de 62e Shikinen Sengū van het Ise-schrijn.
De zacht afgeronde vorm, het bijzonder lichte gewicht en de verfijnde afwerking maken dit object even praktisch als elegant. Traditioneel werd een temotobako gebruikt voor het bewaren van schrijfwaren, correspondentie of persoonlijke bezittingen. Tegenwoordig leent het zich eveneens uitstekend als dienblad voor Japanse zoetigheden (wagashi), theegerei of als decoratief kunstobject binnen een Japans interieur.
Aan de onderzijde bevindt zich het authentieke Zohiko-merkteken, terwijl de originele papieren doos de herkomst en verzamelwaarde verder ondersteunt.
Dit is een karakteristiek voorbeeld van hoogwaardig Kyoto-urushi, waarin meer dan drie eeuwen Japans vakmanschap en esthetiek samenkomen.
Biografie kunstenaar
Nishimura Hikobe IX (西村彦兵衛 九代目) was het negende hoofd van het beroemde Kyoto-lakatelier Zohiko, opgericht in 1661. Nadat hij in 1965 het familiebedrijf overnam, zette hij de eeuwenoude traditie van Kyoto-lakwerk voort op het hoogste niveau.
Naast de vervaardiging van exclusief urushi-lakwerk hield hij zich intensief bezig met de restauratie van nationale kunstschatten. Hij vervaardigde onder andere het lakwerk voor de troon in het nieuwe Keizerlijk Paleis en werkte mee aan de vervaardiging van heilige objecten voor de 62e Shikinen Sengū van het Ise Jingu.
Zijn werk wordt beschouwd als een belangrijk onderdeel van de moderne voortzetting van de klassieke Kyoto-laktraditie.
Specificaties
Object: Temotobako (handdoos / documentendoos / dienblad)
Titel: Tsuyukusa (露草)
Kunstenaar / Atelier: Nishimura Hikobe IX – Zohiko
Herkomst: Kyoto, Japan
Periode: ca. 1990–2000
Techniek: Urushi-lakwerk, Maki-e
Materialen: Hout, urushi-lak, goudpoeder (maki-e)
Merkteken: Zohiko aan onderzijde
Accessoires: Originele papieren doos
Afmetingen
Hoogte: 3,5 cm
Breedte: 21 cm
Diepte: 29 cm
Gewicht: 222 gram
Conditie
Het temotobako verkeert in uitstekende staat. Het lakwerk heeft een fraaie glans en het maki-e-decor is zeer goed bewaard gebleven. Slechts minimale, normale gebruikssporen passend bij leeftijd en zorgvuldig gebruik. Inclusief de originele papieren doos. Het authentieke Zohiko-merkteken bevindt zich aan de onderzijde.
